فوبیاهای عجیب در کودکان

بعضی مواقع کودک شما از چیزی غیرمنتظره می‌ترسد و نمی‌دانید چرا. انواع فوبیاهای عجیب در کودکان می‌تواند زندگی روزمره را سخت کند؛ در این مطلب علل، نشانه‌ها و راهکارهای کاربردی را می‌خوانید تا سریع‌تر به نتیجه برسید و به کودک کمک کنید.

فوبیاها یا هراس‌های غیرمنطقی در کودکان می‌توانند از یک ترس موقتی پیش‌پاافتاده تا مشکلاتی که روند رشد و تعاملات اجتماعی را مختل می‌کنند، متغیر باشند. شناخت و درک انواع فوبیاهای عجیب در کودکان به والدین، آموزگاران و درمانگران امکان می‌دهد مداخلهٔ مناسب‌تری ارائه دهند و از تشدید وضعیت جلوگیری کنند. این مقاله با تمرکز روی فوبیاهای کم‌شایع ولی مؤثر بر کیفیت زندگی کودک نوشته شده است.

در ادامه با توضیحات تخصصی دربارهٔ شکل‌گیری فوبیا، نمونه‌های عجیب و رایج، نشانه‌ها، علل احتمالی و روش‌های درمانی مبتنی بر شواهد روبه‌رو خواهید شد. هدف، ارائهٔ راهکارهای عملی، نکات حمایتی برای والدین و مسیرهای ارجاع به متخصصان است تا بتوانید در کمتر زمان، تأثیر مثبتی روی کودک خود بگذارید.

فوبیا چیست و چگونه در کودکان شکل می‌گیرد؟

فوبیا نوعی اختلال اضطرابی است که با ترس ناگهانی، شدید و غیرمنطقی از یک محرک مشخص همراه است. این ترس فراتر از هراس طبیعی مربوط به رشد است و باعث اجتناب، اختلال در عملکرد روزمره و ناراحتی قابل توجه می‌شود.

فوبیا در کودکان معمولاً با ترکیبی از عوامل زیستی، محیطی و رفتاری شکل می‌گیرد. مولفه‌های زیستی شامل حساسیت عصبی و سابقهٔ خانوادگی اضطراب است. از منظر محیطی، تجربهٔ تروماتیک یا مشاهدهٔ واکنش ترس والدین می‌تواند الگوی یادگیری را تقویت کند. علاوه بر این، سن و مرحلهٔ رشد کودک تعیین‌کننده است؛ برای مثال، ترس از جدا شدن در سنین پایین طبیعی است اما اگر به مدت طولانی ادامه یابد و عملکرد کودک را محدود کند ممکن است به فوبیا تبدیل شود.

• تعریف تخصصی: ترس مداوم، شدید و غیرمنطقی نسبت به یک شی، موقعیت یا موجود که باعث اجتناب یا تحمل با ناراحتی شدید می‌شود.
• شاخص‌های تشخیصی: دوام بالاتر از 6 ماه، اجتناب فعال، اختلال عملکردی در مدرسه یا خانه.
• مکانیسم‌ها: شرطی‌سازی کلاسیک (تجربهٔ منفی)، یادگیری مشاهده‌ای، حساسیت ژنتیکی به اضطراب.

رویکردهای علمی نشان می‌دهد که تشخیص زودهنگام و مداخلهٔ رفتاردرمانی می‌تواند احتمال مزمن شدن را کاهش دهد. بنابراین آگاهی والدین و معلمان از علائم اولیه اهمیت زیادی دارد.

انواع فوبیاهای عجیب در کودکان

در این بخش با نمونه‌هایی از فوبیاهای کم‌تر شناخته‌شده ولی تأثیرگذار روی کودکان آشنا می‌شویم. هر مورد توضیح عملی، نمونهٔ رفتاری و پیشنهاد اولیهٔ مدیریتی دارد.

1. فوبیای تاریکی

فوبیای تاریکی در کودکان بسیار رایج و در عین حال می‌تواند شدید و ناتوان‌کننده باشد. برخلاف ترس‌های طبیعی از تاریکی در سنین پیش‌دبستانی، وقتی کودک به‌شدت از روشن نشدن یا خوابیدن اجتناب کند، یا با اختلال خواب و اضطراب شبانه همراه شود، باید به‌عنوان فوبیا مورد توجه قرار گیرد.

• علائم رایج: بیدار شدن مکرر، تقاضای حضور والد در اتاق، کابوس‌های شبانه و گریهٔ شدید هنگام خاموش شدن چراغ.
• رویکردهای اولیه: تقویت تدریجی مواجهه با تاریکی (exposure تدریجی)، استفاده از چراغ خواب با نور خیلی ملایم، بازی‌های کنترل‌شده در نور کم و آموزش تکنیک‌های آرام‌سازی مثل تنفس عمیق.
• نکته بالینی: اگر به همراه حملات پانیک یا اختلال خواب پایدار باشد، مشاورهٔ تخصصی لازم است.

2. فوبیای ارتفاع

ترس از ارتفاع به‌صورت اجتناب از وسایل بازی مرتفع، پل‌های کوچک یا حتی پله‌ها دیده می‌شود. در موارد شدید کودک ممکن است تمایلی به شرکت در تفریحات بیرون از خانه یا سفرهای خانوادگی نداشته باشد که این امر تعاملات اجتماعی و رشد بدنی را محدود می‌کند.

• نمونه‌های رفتاری: نپذیرفتن صندلی‌های بلندی، گریه یا قفل شدن روی زمین در مواجهه با ارتفاع‌های کوچک، وابستگی به همراه بزرگسال برای عبور از مکان‌های مرتفع.
• درمان پیشنهادی: مواجههٔ برنامه‌ریزی‌شده با حمایت والدین، تکنیک‌های شناختی برای اصلاح باورهای غیرمنطقی (مثلاً “افتادن حتماً منجر به آسیب جدی می‌شود”) و تمرین مهارت‌های ایمنی.
• مزایا و معایب مواجهه: مواجهه کنترل‌شده باعث کاهش ترس می‌شود اما اگر بدون حمایت و برنامه باشد می‌تواند ترس را تشدید کند.

3. فوبیای جمعیت

فوبیا از مکان‌های شلوغ یا جمعیت (اغلب شبیه آگورافوبیا) در کودکان به صورت بی‌قراری، گریه یا تمایل به فرار در مکان‌های شلوغ دیده می‌شود. این نوع فوبیا می‌تواند مانع حضور در مدرسه، جشن‌ها یا بازی‌های گروهی شود و بر یادگیری اجتماعی تأثیر بگذارد.

• نشانه‌ها: اجتناب از مراکز خرید، پارک‌های شلوغ یا جشنواره‌ها؛ وابستگی بیش‌ازحد به والد در محیط‌های عمومی.
• استراتژی‌های عملی: تمرین حضور تدریجی در مکان‌های کم‌جمعیت تا افزایش تدریجی، آموزش مهارت‌های مقابله‌ای (شناخت احساسات، تکنیک‌های تنفس)، و در صورت نیاز حمایت روان‌درمانی شناختی-رفتاری.
• نکته برای والدین: همراهی بیش از حد و نجات فوری کودک از موقعیت‌های اضطراب‌آور می‌تواند اجتناب را تقویت کند؛ بهتر است حمایت همراه با تشویق به مواجههٔ تدریجی باشد.

4. فوبیای حیوانات و حشرات

ترس‌های شدید از حیوانات یا حشرات معمولاً با تجارب منفی یا مشاهدهٔ واکنش‌های منفی دیگران شکل می‌گیرند. این فوبیا می‌تواند آن‌قدر شدید باشد که کودک از پارک‌رفتن یا بازی در حیاط منصرف شود.

• انواع رایج: هراس از سگ، مار، زنبور یا سوسک که در برخی موارد حتی عکس یا صدای حیوان نیز موجب ترس می‌شود.
• مداخله‌ها: مواجههٔ تدریجی و کنترل‌شده (دیدن عکس، شنیدن صدا، سپس حضور فیزیکی تحت نظارت)، آموزش رفتار ایمنی در مقابل حیوانات، و استفاده از بازی و قصه برای تغییر برداشت کودک.
• مدت‌زمان مداخله: بسته به شدت، چند هفته تا چند ماه نیاز است تا تحولی پایدار ایجاد شود.

علائم فوبیا در کودکان چگونه ظاهر می‌شود؟

شناسایی فوبیا در کودکان نیازمند توجه هم‌زمان به رفتار، جسم و احساسات است. علائم می‌توانند ناگهانی یا تدریجی بروز کنند و در مکان‌ها یا زمان‌های خاص ظاهر شوند.

1. نشانه‌های رفتاری

نشانه‌های رفتاری اغلب اولین علامت قابل مشاهده برای والدین و معلمان هستند. کودک ممکن است از حضور در موقعیت‌های خاص طفره برود، در کلاس اختلال ایجاد کند یا برای اجتناب از موقعیت‌ها به بهانه‌های جسمی متوسل شود.

• نمونه‌ها: اجتناب از مدرسه، گریه یا فریاد در مواجهه با محرک، چسبیدن به والد یا فرار از محل.
• شاخص‌های تشخیصی: تکرار رفتار اجتنابی و کاهش شرکت در فعالیت‌هایی که قبلاً از آن‌ها لذت می‌برد.
• نکات عملی: ثبت موقعیت‌ها و رفتارهای اجتنابی به‌عنوان یک دفترچهٔ مشاهداتی می‌تواند به تشخیص شدت و الگوها کمک کند.

2. نشانه‌های جسمی

فوبیا معمولاً با واکنش‌های جسمی همراه است؛ از تپش قلب و تعریق گرفته تا دل‌درد و تهوع. این نشانه‌ها به‌خصوص در موقعیت‌های اضطراب‌آور تشدید می‌شوند.

• علائم شایع: تنگی نفس، لرزش دست و پا، سردرد، تهوع یا درد شکمی، تعریق و سرخ‌شدن؛ گاهی حملات پانیک کوتاه‌مدت رخ می‌دهد.
• تشخیص افتراقی: قبل از نسبت دادن کامل به فوبیا، باید بیماری‌های جسمی را حذف کرد؛ مراجعه به پزشک عمومی برای بررسی اولیه مفید است.
• مدیریت فوری: آموزش تکنیک‌های تنفس دیافراگمی، تمرین آرام‌سازی و در موارد شدید استفاده از محیط امن تا فروکش کردن علائم.

3. نشانه‌های احساسی

تغییرات احساسی شامل ناامنی، شرم، خجالت و کاهش اعتمادبه‌نفس است. کودک ممکن است تمایل به پنهان‌کردن ترس خود داشته باشد یا احساسات منفی را سرکوب کند.

• نمونه‌ها: اظهار جملاتی چون “من نمی‌توانم” یا “اگر بروم همه می‌خندند”، گریه در هنگام بیان ترس و اضطراب مداوم در فکر موقعیت.
• عوارض بلندمدت: در صورت عدم مداخله، ممکن است افسردگی، انزوای اجتماعی یا اختلالات اضطرابی ثانویه شکل گیرد.
• نکات حمایتی: شنیدن بدون قضاوت، تأیید احساس کودک و کمک به او برای نام‌گذاری احساسات می‌تواند عنصر مهمی در کاهش شدت باشد.

چرا کودکان به فوبیاهای عجیب مبتلا می‌شوند؟

فهم ریشه‌های فوبیا کمک می‌کند تا مداخلهٔ مؤثرتری طراحی شود. معمولاً چند عامل در کنار هم باعث شکل‌گیری فوبیا می‌شوند.

1. تأثیر تجارب اولیه

تجارب منفی یا تروماتیک مرتبط با محرک مشخص یک علت عمده هستند. برای مثال، افتادن از ارتفاع، گاز گرفته شدن توسط سگ یا تجربهٔ خجالت در جمع می‌تواند شرطی‌سازی منفی ایجاد کند. حتی مشاهدهٔ واکنش ترس والدین نسبت به یک موضوع نیز می‌تواند یادگیری مشاهده‌ای ایجاد کند.

• الگوهای یادگیری: شرطی‌سازی کلاسیک و یادگیری مشاهده‌ای از مهم‌ترین مکانیسم‌ها هستند.
• نقش حافظه: خاطرات اولیهٔ منفی با بار هیجانی قوی در ذهن کودک می‌مانند و هر محرک مشابه را به ترس مرتبط می‌کنند.
• مثال کاربردی: کودکی که یک بار مورد هجوم زنبور قرار گرفته، ممکن است از پارک یا پیک‌نیک اجتناب کند حتی اگر خطر واقعی پایین باشد.

2. جنبه‌های وراثتی و ژنتیکی

سابقهٔ خانوادگی اضطراب یا اختلالات فوبیک می‌تواند احتمال بروز فوبیا را افزایش دهد. تحقیقات نشان می‌دهد ترکیبی از استعداد ژنتیکی و محیط (gene × environment) نقش اساسی دارد؛ یعنی کودک با زمینهٔ ژنتیکی حساس‌تر در برابر اضطراب، در مواجهه با تجربهٔ منفی سریع‌تر فوبیا پیدا می‌کند.

• شواهد پژوهشی: مطالعات دوقلوها نشان می‌دهد که مولفهٔ ژنتیک در اختلالات اضطرابی قابل توجه است، اما محیط نیز تعیین‌کننده است.
• توصیه بالینی: در خانواده‌هایی با سابقهٔ اضطراب، آگاهی و پیشگیری اولیه (آموزش مهارت‌های تنظیم هیجان در کودکان) اهمیت دارد.
• راهکار عملی: ارزیابی الگوهای رفتاری والدین و آموزش روش‌های آرام‌سازی و مواجههٔ تدریجی به آن‌ها برای کمک به کودک مفید است.

روش‌های درمان فوبیا در کودکان

درمان مؤثر فوبیا معمولاً ترکیبی از تکنیک‌های رفتاری، شناختی و در برخی موارد دارودرمانی است. اولویت با روش‌های غیرتهاجمی و مبتنی بر شواهد است.

1. درمان‌های رفتاری

رویکردهای مبتنی بر مواجهه (exposure therapy) و تکنیک‌های تقویت مثبت پایهٔ درمان فوبیا هستند. مواجهه تدریجی کنترل‌شده با حمایت بزرگسال، یکی از موثرترین روش‌هاست. در این روش، کودک مرحله‌به‌مرحله در معرض محرک قرار می‌گیرد تا حساسیت کاهش یافته و پاسخ اضطرابی خاموش شود.

• مراحل: شناسایی محرک، تعیین سلسله‌مراتب مواجهه، تمرین مواجهه همراه با آرام‌سازی، ارزیابی و تثبیت نتایج.
• مزایا: کاهش سریع‌تر اجتناب و بازگشت به فعالیت‌های روزمره. معایب: نیاز به پایبندی و همراهی والد یا درمانگر؛ ممکن است در برخی کودکان استرس کوتاه‌مدت افزایش یابد.
• مثال عملی: برای فوبیای تاریکی، ابتدا بازی در اتاق با نور کم، سپس خواب با چراغ خواب و نهایتاً خاموش‌کردن چراغ با حضور والد.

2. مشاوره و گفتار درمانی

درمان شناختی-رفتاری (CBT) با تکنیک‌هایی مثل بازسازی شناختی، آموزش مهارت‌های مقابله‌ای و کار با والدین، کاربرد فراوان دارد. برای کودکان کوچکتر، بازی درمانی می‌تواند ابزار مناسبی برای بیان ترس‌ها و آموزش تدریجی مواجهه باشد.

• نقش والدین: آموزش نحوهٔ پاسخ دادن به ترس کودک و خودکنترلی والدین در مواجهه با اضطراب کودک.
• موارد خاص: در فوبیاهای شدید یا همراه با اختلالات دیگر (مثل اختلال اضطراب فراگیر یا افسردگی)، ممکن است تیم درمانی شامل روانشناس، روان‌پزشک و کاردرمانگر باشد.
• نتایج پژوهشی: CBT در کودکان معمولاً طی 12 تا 20 جلسه نتیجه می‌دهد؛ بازی درمانی در سنین پایین اثبات شده است.

نکات مهم برای والدین در مواجهه با فوبیا

والدین نقش کلیدی در شناسایی، حمایت و همراهی درمان دارند. نوع واکنش والد می‌تواند به‌طرز چشمگیری مسیر فوبیا را تغییر دهد.

1. چگونه شناسایی کنیم؟

برای شناسایی، به تغییرات رفتاری، جسمی و احساسی کودک توجه کنید. ثبت مشاهدات روزانه (موقعیت‌ها، واکنش‌ها، مدت و شدت) به تشخیص الگو کمک می‌کند. همچنین مقایسهٔ رفتار فعلی با دوره‌های قبلی رشد می‌تواند نشان دهد آیا ترس در محدودهٔ طبیعی است یا نیاز به مداخله دارد.

• سوالاتی که کمک می‌کند: آیا ترس بیش از چند هفته ادامه دارد؟ آیا باعث اجتناب از مدرسه یا بازی می‌شود؟ آیا علائم جسمی شدید دیده می‌شود؟
• ابزارهای ساده: دفترچهٔ رفتار، نمره‌دهی شدت ترس از 1 تا 10، و گفتگو با معلمان یا مربیان.
• وقتی به متخصص مراجعه کنید: ادامهٔ اجتناب، افت عملکرد تحصیلی، یا نشانه‌های افسردگی/حملات پانیک.

2. روش‌های حمایت از کودک

حمایت عملی و عاطفی ترکیبی از پذیرش احساسات کودک و تشویق به مواجههٔ تدریجی است. مهم است والدین ترس را نادیده نگیرند ولی از محافظت بیش‌ازحد خودداری کنند.

• راهکارها: شنیدن بدون قضاوت، استفاده از زبان ساده برای توضیح دربارهٔ ترس، ایجاد برنامهٔ مواجههٔ تدریجی، تقویت هر قدم کوچک با تشویق و جایزهٔ معنوی.
• مهارت‌های روزانه: آموزش تکنیک‌های آرام‌سازی، تمرین مهارت‌های حل مسئله و بازی‌های نقش‌آفرینی برای تمرین مواجهه.
• زمان‌بندی: ثبات در اجرای برنامه و هماهنگی بین والدین و مدرسه برای حمایت یکپارچه.

تفاوت فوبیا و ترس‌های معمولی در کودکان

همهٔ کودکان ترس‌هایی را تجربه می‌کنند، اما فوبیا سطحی متفاوت دارد و معیارهای مشخصی برای تشخیص وجود دارد. ترس معمولی معمولاً کوتاه‌مدت، وابسته به موقعیت و متناسب با سن است. فوبیا اما غیرمنطقی، پایدار و مخل عملکرد روزمره است.

• مدت زمان: ترس طبیعی موقتی است؛ فوبیا بیشتر از چند هفته تا ماه‌ها ادامه دارد.
• شدت: در فوبیا واکنش‌های جسمی شدید و اجتناب قابل توجه دیده می‌شود.
• تأثیر عملکردی: فوبیا باعث کاهش فعالیت‌های اجتماعی، تحصیلی یا تفریحی می‌شود؛ ترس معمولی چنین تأثیری ندارد.

برای هر والد مهم است تفاوت را بفهمد تا زمان مناسب مراجعه به متخصص را تشخیص دهد. در موارد شک، مشورت اولیه با روانشناس کودک مفید است.

چگونه فوبیاهای عجیب را شناسایی کنیم؟

شناسایی دقیق ترکیبی از مشاهدهٔ مستقیم، مصاحبه با کودک و والدین و ابزارهای استاندارد است. همکاری بین خانه و مدرسه کمک بزرگی برای تشخیص می‌کند.

1. مشاوره با متخصص

اولین گام در مواجهه با فوبیاهای عجیب مراجعه به روانشناس کودک یا روان‌پزشک است. متخصص می‌تواند با مصاحبه ساخت‌یافته، ارزیابی بالینی و ابزارهای استاندارد شدت و نوع فوبیا را تعیین کند و برنامهٔ درمانی مناسب ارائه دهد.

• چه انتظاری داشته باشید: تاریخچهٔ کامل، پرسش دربارهٔ شروع و الگوهای اضطراب، و بررسی هرگونه مشکل پزشکی همراه.
• ارزیابی خانواده: درگیری والدین، روش‌های تربیتی و سابقهٔ خانوادگی بررسی می‌شود.
• خروجی مشاوره: تشخیص، پیشنهاد درمانی (مثل CBT یا بازی‌درمانی) و گزینه‌های پیگیری.

2. استفاده از پرسشنامه‌های روان‌شناختی

پرسشنامه‌ها و مقیاس‌های استاندارد می‌توانند به سنجش شدت ترس و تأثیر آن کمک کنند. ابزارهایی مانند مقیاس اضطراب جدایی، پرسشنامهٔ ترس‌های خاص یا مقیاس‌های ارزیابی عملکرد اجتماعی در کودکان به کار گرفته می‌شوند.

• مزایا: استانداردسازی، امکان مقایسه با گروه‌های همسن و پیگیری تغییرات در طول زمان.
• نحوهٔ استفاده: توسط روانشناس یا آموزش‌دیده اجرا شده و نتایج در کنار مصاحبه بالینی تفسیر می‌شود.
• تفسیر: نتایج باید در زمینهٔ فرهنگی و خانوادگی کودک بررسی شوند؛ نمرهٔ بالا به‌تنهایی به معنی نیاز فوری به دارو نیست بلکه نشان‌دهندهٔ ضرورت مداخلهٔ رفتاری است.

تأثیر فوبیا بر زندگی روزمره کودکان

فوبیا در کودکان می‌تواند پیامدهای اجتماعی، تحصیلی و عاطفی داشته باشد. تأخیر در درمان می‌تواند منجر به تقویت اجتناب و شکل‌گیری مشکلات ثانویه شود.

• تحصیلی: غیبت از مدرسه، تمرکز پایین در کلاس، افت نمره‌ها و ناتوانی در شرکت در فعالیت‌های گروهی.
• اجتماعی: کاهش فرصت‌های بازی و مهارت‌آموزی اجتماعی، انزوا و کاهش دوستان هم‌سن.
• عاطفی و روانی: کاهش اعتمادبه‌نفس، افزایش خطر افسردگی و شکل‌گیری اختلالات اضطرابی دیگر در آینده.

مداخلات زودهنگام می‌توانند از بروز عوارض بلندمدت جلوگیری کنند. حمایت خانواده و همکاری مدرسه نقش تعیین‌کننده‌ای در بازگرداندن کودک به مسیر رشد طبیعی دارد.

فوبیاهای عجیب در کودکان

نتیجه‌گیری و نکات پایانی درباره فوبیا در کودکان

فوبیاهای عجیب در کودکان واقعی و قابل درمان هستند. شناسایی زودهنگام، ثبت مشاهده‌ها، و مراجعه به متخصص برای برنامه‌ریزی درمانی مبتنی بر مواجهه و آموزش مهارت‌های مقابله‌ای راهکارهایی با شواهد قابل‌اعتمادند. والدین باید همدل اما ثابت‌قدم باشند: احساس کودک را تأیید کنند، از اجتناب‌سازی افراطی پرهیز کنند و به‌تدریج فرصت‌های امن مواجهه را فراهم آورند.

نکات کلیدی برای والدین:

• ترس‌های کوتاه‌مدت طبیعی‌اند؛ اگر ترس تداوم، شدت یا اجتناب قابل توجه دارد، اقدام کنید.
• ثبت رفتار و گفتگو با معلم یا مراقب می‌تواند الگوها را روشن کند.
• مواجههٔ تدریجی و درمان شناختی-رفتاری معمولاً اثربخش‌ترین روش‌ها هستند.
• در صورت وجود علائم جسمی شدید یا اختلال عملکرد قابل توجه، سریعاً به روانشناس یا روان‌پزشک متخصص کودک مراجعه کنید.

فوبیاهای عجیب در کودکان

پرسش‌های متداول:

• آیا همهٔ فوبیاها نیاز به دارو دارند؟ خیر. بیشتر موارد در کودکان با روش‌های غیردارویی مانند CBT و مواجهه قابل درمان‌اند. دارو ممکن است در موارد شدید یا همراه با اختلالات دیگر مطرح شود.
• چه زمانی باید به روان‌پزشک مراجعه کنم؟ اگر فوبیا باعث افت تحصیلی، انزوای اجتماعی یا علائم جسمی شدید می‌شود، ارزیابی روان‌پزشکی برای بررسی نیاز به دارو یا ارزیابی‌های تکمیلی مناسب است.
• آیا والدین باید خودشان درمان را انجام دهند؟ والدین نقش حمایتی و اجرایی مهمی دارند اما آموزش توسط متخصص و برنامه درمانی ساخت‌یافته ضروری است؛ برنامه‌های خودسرانه بدون راهنمایی ممکن است بی‌اثر یا مضر باشند.

مریم ارجمند

-کارشناس ارشد روانشناسی کودکان استثنایی

-عضو سازمان نظام روانشناسی و مشاوره ایران.

-تشخیص و درمان اختلالات روانشناختی دوران کودکی(اختلال افسردگی،اضطرابی،وسواس فکری و عملی،یادگیری،بیش فعالی و کمبود دقت و توجه، نافرمانی مقابله ای و اختلال سلوک .

-ارائه مشاوره تربیتی به والدین. -آموزش فرزندپروی به والدین. -آموزش تربیت و بهداشت جنسی کودکان.

-انجام کلیه تست هاو آزمونهای روانشناختی کودکان(آزمون هوش وکسلر،آزمون هوش استنفرد بینه،تفسیر نقاشی گودیناف،تست تفسیر خانواده ،هوش های چندگانه گاردنر،آزمون اندریافت موضوع کودکان.

-آموزش مهارت های زندگی به کودکان . -بازی درمانگر کودک

-بازی درمانی با رویکردهای مختلف: کودک محور(ccpt). رویکرد رابط درمانی کودک

-والد(cprt). -رویکرد روان تحلیل گری. -رویکرد شناختی. -شن بازی درمانی.

آدرس شعبه پاسداران : تهران،خیابان پاسداران،بالاتر از پل همت،ابتدای خیابان گل نبی،پلاک 17،واحد 6
 تلفن : 26712548

مرکز روانشناسی در پاسداران

مریم ارجمند دکتر تو

روانشناس مریم ارجمند